Blog Hans E. Merts: Geen dag zonder Bach

Blogger Hans E. Merts benaderde de Rotterdamse Orgeldagen, omdat hij graag een aantal reviews wilde schrijven. In deze blog blikt hij alvast vooruit naar de twee concerten die op zijn programma staan, namelijk 'Bach's Goldbergvariaties voor vijf spelers' en 'Grand Final pour Trois Choeurs & Trois Orgues'. 

Geen dag zonder Bach!
De combinatie van het spectrum aan klankkleur, geluidsniveau & intensiteit, en de complexiteit van de interactie van t spel van linker hand, rechterhand en pedaalwerk maakt het (kerk-) orgel misschien wel het meest aantrekkelijke muziekinstrument om de twee fundamenten uit de muziek van JS Bach, zijn genialiteit in samengaan met zijn emotionaliteit, uitdrukkingskracht te geven.

BWV 988. Het werk dat Glenn Gould, na het aanbod van platenmaatschappij CBS als eerste wilde opnemen: de Goldberg Variaties. Als een briljante geest uitdrukkingskracht moet krijgen, worden vaak de eerste tonen van dit standaardwerk ten gehore gebracht. Het viel de bruut briljante dr. Hannibal Lecter in Silence of the Lambs ten deel.
De Goldberg Variaties, Bach-Werke-Verzeichnis (BWV) nummer 988, is een van de Klavierwerken van Bach. Het is 'Clavier Übung' nummer 4. Dames en Heren, een vinger oefening. Wat een bescheidenheid van de man die steevast al z'n werk opdroeg aan Zijn Schepper. 'Soli Deo Gloria' staat dan ook onder ieder werk. Zaterdag 12 oktober in de Laurenskerk klinkt dit werk uit het orgel.

Bach is beyond!
Het oeuvre van Bach is beyond, briljant en van een buitengewoon niveau. Was het niet Van Beethoven die poneerde: "Nicht Bach, sondern Meer sollte er heißen, wegen seines unendlichen, unerschöpflichen Reichtums an Tonkombinationen und Harmonien." Bach wordt geprezen door de grootsten der aarde. Met name zijn duale zeggingskracht in het verband tussen woord & toon, de overeenstemming tussen muzikaal affect en woordaffect, de tot in perfectie uitgevoerde polyfonieên, langs de structuur en lijnen van 't principe van de fuga (Latijn voor 'vlucht') en de contrapunctie. Bach en Jimmy Hendriks zijn soortgenoten, evenals Lennon & McCartney. Maarten 't Hart drukte het alsvolgt uit: "Wat Bach heeft gecomponeerd steekt toch torenhoog uit boven het werk van enig ander componist". Kan 't alleen maar beamen. Geen dag zonder Bach!

Meer informatie 'Bach's Goldbergvariaties voor vijf spelers >

Meer informatie 'Grand Final pour Trois Choeurs & Trois Orgues > 

Hans E. Merts heeft geschiedenis gestudeerd aan de Faculteit der Historische en Kunstwetenschappen. Hij is onder meer werkzaam (geweest) als recensent dans, theater, muziek, film & beeldende kunst, en als columnist. "Als kleine jongen werd m'n hart vervuld door de klanken van het harmonium dat werd bespeeld door 'meester Van Gelderen'. Het was de derde klas lagere school, de wereld (van de muziek) was nog een te verkennen en te ontdekken. Gezang 300: 'Wat de toekomst brenge moge', klinkt nog immer door. Via de muzikale wegomlegging van de popmuziek (namen als Giorgio Moroder, Kraftwerk) kwam via Glenn Gould's Bach's Klavierwerken in t vizier. Orgel speelde al door m'n hoofd maar via een aanschaf van t volledige oeuvre van Bach op t orgel door Marie-Claire Alain was er geen ontkomen meer aan. Orgelklank als zaadje gepland bleek geworteld in mij."